Sicco Mansholt, baanbreker of boerenbreker?

Sicco Mansholt was de eerste Eurocommissaris voor landbouw, tussen 1958 en 1972. Mee onder impuls van zijn beleid zetten een ongeziene schaalvergroting en enorme productiestijging de hele sector op zijn kop.

Foto Sicco Mansholt als minister van Landbouw met zijn Amerikaanse collega Charles F. Brannan, 1951-07-01 - 1951-07-30, Landbouwvoorlichting.

Zijn naam galmt vooral na door de boerenbetogingen en boterbergen. Maar Mansholt was veel méér: een boerenzoon uit Groningen, automonteur, vrijwillig militair, volontair-laborant, stagiair-kaasmaker, theeplanter op Java, akkerbouwpionier in Wieringermeer, ver­zetstrijder, waarnemend burgemeester, organisator van de naoorlogse voedselvoorziening, twaalf jaar landbouwminister in Den Haag, zeiler, schaatser, milieuactivist en al die tijd overtuigd sociaaldemocraat. 

Door Dr. Johan van Merriënboer, 2012

De boer-innovator

Zijn streven naar innovatie, solidariteit, Europese integratie… Sicco Mansholt kreeg het allemaal met de paplepel mee. 

Politieke carrière in Den Haag, 1945-1958

Na de Tweede Wereldoorlog rolde Sicco Mansholt als vanzelf in de politiek. Hij werd minister in de Nederlandse regering, bevoegd voor de beleidsdomeinen waar hij de meeste ervaring mee had: voedselvoorziening en landbouw. 

Politieke carrière in Brussel, 1958-1973

Als landbouwexporteur was Nederland uitermate geïnteresseerd in die bevoegdheid in de gloednieuwe Europese Gemeenschap. Met zijn twaalf jaar ervaring in de Nederlandse regering was Mansholt de aangewezen man voor die positie.

Het GLB ontspoort, 1968-1971

Mansholt wist dat zijn impulsplan ongewenste effecten met zich mee kon brengen, maar door het Franse veto tegen de toetreding van het Verenigd Koninkrijk kreeg hij de kans niet om zijn plannen bij te sturen.

Mansholt gooit het roer om, zomer 1971

Tegen het einde van zijn politieke carrière stelde Mansholt zijn hele wereldbeeld in vraag. De Club van Rome bevestigde zijn vermoeden en kwam tot een onthutsende conclusie.

Evaluatie

De invloed van Mansholt op de ontwikkeling van de Europese landbouw kan moeilijk overschat worden. Hij voelde instinctief in welke richting de sector zou evolueren en probeerde telkens een paar stappen vooruit te denken.

Terug naar boven